10 YẾU TỐ QUYẾT ĐỊNH TỜ KHAI HẢI QUAN VÀO LUỒNG XANH, VÀNG HAY ĐỎ

Khi thực hiện thủ tục xuất nhập khẩu, một trong những vấn đề doanh nghiệp quan tâm nhất là tờ khai hải quan sẽ được phân vào luồng nào: xanh, vàng hay đỏ. Việc phân luồng ảnh hưởng trực tiếp đến thời gian thông quan, chi phí lưu kho bãi và tiến độ giao hàng.

Hiện nay, việc phân luồng tờ khai hải quan được thực hiện tự động thông qua hệ thống Tổng cục Hải quan Việt Nam vận hành trên nền tảng VNACCS/VCIS. Hệ thống này dựa trên cơ chế quản lý rủi ro để đánh giá mức độ tuân thủ và mức độ rủi ro của từng lô hàng.

Vậy cụ thể những yếu tố nào quyết định tờ khai vào luồng xanh, vàng hay đỏ? Dưới đây là 10 yếu tố quan trọng nhất theo thực tế nghiệp vụ.

Luồng Xanh, Vàng, Đỏ Khác Nhau Như Thế Nào?

Trước khi đi vào các yếu tố phân luồng, doanh nghiệp cần hiểu bản chất từng loại:

Luồng xanh: Miễn kiểm tra hồ sơ và miễn kiểm tra thực tế hàng hóa. Thông quan tự động.
Luồng vàng: Kiểm tra hồ sơ giấy tờ, không kiểm tra thực tế hàng hóa (trừ trường hợp nghi vấn).
Luồng đỏ: Kiểm tra hồ sơ và kiểm tra thực tế hàng hóa.

Việc vào luồng đỏ có thể làm kéo dài thời gian thông quan, phát sinh chi phí lưu container, lưu bãi và ảnh hưởng đến kế hoạch kinh doanh.

10 Yếu Tố Quyết Định Phân Luồng Tờ Khai Hải Quan

1. Lịch Sử Tuân Thủ Của Doanh Nghiệp

Đây là yếu tố quan trọng nhất trong quản lý rủi ro hải quan.

Nếu doanh nghiệp:

Từng bị xử phạt hành chính
Khai sai HS code
Gian lận trị giá
Vi phạm chính sách mặt hàng

Khả năng cao hệ thống sẽ đánh giá rủi ro cao và phân vào luồng vàng hoặc đỏ.

Ngược lại, doanh nghiệp tuân thủ tốt, ít sai sót sẽ có tỷ lệ luồng xanh cao hơn.

2. Doanh Nghiệp Mới Thành Lập Hay Lâu Năm

Doanh nghiệp mới thường chưa có lịch sử tuân thủ, vì vậy hệ thống sẽ xếp vào nhóm cần theo dõi.

Trong giai đoạn đầu hoạt động, tỷ lệ vào luồng vàng và đỏ thường cao hơn so với doanh nghiệp lâu năm có hồ sơ tuân thủ tốt.

3. Tần Suất Xuất Nhập Khẩu

Doanh nghiệp có hoạt động xuất nhập khẩu thường xuyên, ổn định và nhất quán thường được hệ thống đánh giá minh bạch hơn.

Ngược lại, doanh nghiệp ít phát sinh tờ khai hoặc hoạt động bất thường (lâu không nhập khẩu, đột ngột nhập lô giá trị lớn) có thể bị đánh giá rủi ro cao hơn.

4. Loại Hàng Hóa Khai Báo

Một số nhóm hàng có mức độ rủi ro cao hơn, ví dụ:

Hàng có thuế suất cao
Hàng dễ gian lận thương mại
Hàng thuộc diện kiểm tra chuyên ngành
Hàng có nguy cơ giả mạo xuất xứ

Những mặt hàng này thường có tỷ lệ phân vào luồng vàng hoặc đỏ cao hơn.

5. HS Code Khai Báo

HS code là yếu tố cực kỳ nhạy cảm trong phân luồng.

Nếu hệ thống nhận thấy:

HS code có tiền sử khai sai
HS thuộc nhóm dễ tranh chấp
HS có chênh lệch lớn về thuế suất

Tờ khai sẽ có nguy cơ bị kiểm tra kỹ hơn.

Việc khai đúng bản chất hàng hóa, đúng mã HS và nhất quán giữa các lô hàng là yếu tố quan trọng giúp tăng tỷ lệ luồng xanh.

6. Chính Sách Quản Lý Chuyên Ngành

Hàng hóa thuộc diện:

Kiểm dịch
Kiểm tra chất lượng
Kiểm tra an toàn thực phẩm
Quản lý theo giấy phép

Thường sẽ bị hệ thống đánh dấu để kiểm tra hồ sơ, thậm chí kiểm tra thực tế.

Nếu thiếu chứng từ chuyên ngành hoặc khai không khớp, khả năng vào luồng đỏ rất cao.

7. Độ Chính Xác Và Tính Nhất Quán Của Chứng Từ

Hệ thống quản lý rủi ro sẽ phân tích sự phù hợp giữa:

Invoice
Packing list
Vận đơn
Hợp đồng
Tờ khai

Nếu có sự bất thường về mô tả hàng hóa, số lượng, trị giá hoặc điều kiện giao hàng, hệ thống có thể nâng mức độ rủi ro.

Sai sót nhỏ nhưng lặp lại nhiều lần cũng ảnh hưởng đến điểm tuân thủ của doanh nghiệp.

8. Trị Giá Khai Báo

Trị giá thấp bất thường so với cơ sở dữ liệu giá tham chiếu là yếu tố dễ khiến tờ khai bị phân luồng vàng hoặc đỏ.

Hệ thống có cơ sở dữ liệu giá để so sánh. Nếu có nghi ngờ về khai thấp giá để giảm thuế, tờ khai có thể bị chuyển kiểm tra chi tiết.

9. Quốc Gia Xuất Khẩu

Một số quốc gia hoặc khu vực có nguy cơ cao về:

Gian lận xuất xứ
Lẩn tránh thuế phòng vệ thương mại
Hàng giả, hàng kém chất lượng

Hệ thống có thể tăng mức độ kiểm tra đối với hàng nhập khẩu từ những khu vực này.

10. Cơ Chế Quản Lý Rủi Ro Của Hệ Thống Hải Quan

Phân luồng không hoàn toàn cố định mà phụ thuộc vào thuật toán đánh giá rủi ro của hệ thống VNACCS/VCIS.

Hệ thống liên tục cập nhật dựa trên:

Dữ liệu vi phạm toàn ngành
Cảnh báo từ cơ quan chức năng
Thông tin tình báo hải quan
Chính sách quản lý mới ban hành

Do đó, có những thời điểm cùng một doanh nghiệp, cùng mặt hàng nhưng tỷ lệ phân luồng có thể thay đổi.

Làm Sao Để Tăng Tỷ Lệ Tờ Khai Vào Luồng Xanh?

Doanh nghiệp có thể chủ động giảm rủi ro bằng cách:

Khai đúng bản chất hàng hóa và HS code
Chuẩn hóa quy trình lập chứng từ
Theo dõi sát thay đổi chính sách chuyên ngành
Xây dựng lịch sử tuân thủ tốt
Kiểm soát trị giá khai báo hợp lý
Hạn chế sửa đổi tờ khai nhiều lần

Quan trọng nhất là xây dựng hệ thống kiểm soát nội bộ và đội ngũ khai báo có chuyên môn vững vàng.

Kết Luận

Tờ khai hải quan luồng xanh vàng đỏ không phải yếu tố ngẫu nhiên, mà là kết quả đánh giá tổng hợp dựa trên quản lý rủi ro. Hiểu rõ 10 yếu tố ảnh hưởng đến phân luồng giúp doanh nghiệp:

Chủ động kiểm soát hồ sơ
Giảm nguy cơ kiểm tra thực tế
Tiết kiệm chi phí logistics
Rút ngắn thời gian thông quan

Trong bối cảnh xuất nhập khẩu ngày càng chịu sự giám sát chặt chẽ, việc đầu tư vào năng lực khai báo hải quan chuyên nghiệp chính là chìa khóa giúp doanh nghiệp duy trì tỷ lệ luồng xanh ổn định và phát triển bền vững.

Nếu bạn cần hỗ trợ về pháp lý hay các thủ tục hải quan trong xuất nhập khẩu và tránh những sai sót khi xuất khẩu hàng hóa, hãy liên hệ với Smart Link Logistics để được tư vấn và hỗ trợ nhanh chóng, hiệu quả. Chúng tôi tự hào là đơn vị với hơn 15 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực vận tải và sẽ đồng hành cùng bạn trong suốt hành trình.

Gọi vào hotline: 0902 964 982 để biết thêm thông tin chi tiết

Nếu bạn cần hỗ trợ về xuất nhập khẩu hàng hoá quốc tế thì có thể liên hệ team Smartlink Logistics chúng mình nhé, để được hướng dẫn tư vấn dịch vụ cũng như các thủ tục hải quan liên quan cần thiết.

SMART LINK: BEST SERVICE BEST YOU