VÌ SAO CHÍNH PHỦ VIỆT NAM ƯU TIÊN XUẤT KHẨU NÔNG SẢN HIỆN NAY?

Trong những năm gần đây, xuất khẩu nông sản liên tục được Chính phủ Việt Nam xác định là một trong những trụ cột chiến lược của nền kinh tế. Không chỉ đóng vai trò mang lại nguồn ngoại tệ lớn, nông sản còn gắn chặt với an sinh xã hội, ổn định vĩ mô và nâng cao vị thế của Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu.

Việt Nam đang dần chuyển mình từ một quốc gia xuất khẩu nông sản thô, giá trị thấp sang mô hình xuất khẩu nông sản chất lượng cao, tiêu chuẩn cao và có khả năng cạnh tranh dài hạn. Những mặt hàng như gạo chất lượng cao, cà phê, trái cây nhiệt đới, rau củ tươi không chỉ là sản phẩm thương mại, mà còn đại diện cho năng lực sản xuất, logistics và hội nhập quốc tế của Việt Nam.

Chính vì vậy, việc ưu tiên xuất khẩu nông sản không phải là lựa chọn ngắn hạn mang tính tình thế, mà là một chiến lược có tính toán lâu dài.

1. Thế Giới Đang “Khát” Thực Phẩm – Việt Nam Trở Thành Nguồn Cung An Toàn

Bối cảnh toàn cầu nhiều bất ổn

Thị trường lương thực thế giới đang chịu tác động mạnh từ xung đột địa chính trị, biến đổi khí hậu, thời tiết cực đoan và sự đứt gãy chuỗi logistics toàn cầu. Nhiều quốc gia từng là nguồn cung nông sản lớn phải đối mặt với:

Sản lượng giảm do thời tiết thất thường
Chi phí sản xuất và vận chuyển tăng cao
Rủi ro gián đoạn chuỗi cung ứng

Trong bối cảnh đó, các thị trường nhập khẩu buộc phải tìm kiếm những quốc gia có khả năng cung ứng ổn định, lâu dài và ít rủi ro hơn.

Lợi thế chiến lược của Việt Nam

Việt Nam sở hữu nhiều điều kiện thuận lợi để trở thành nguồn cung thực phẩm an toàn:

Khí hậu nhiệt đới cho phép sản xuất quanh năm
Các vùng chuyên canh quy mô lớn ngày càng được chuẩn hóa
Nông dân có kinh nghiệm và khả năng thích ứng cao
Chuỗi logistics và hạ tầng xuất khẩu đang được đầu tư mạnh

Ưu tiên xuất khẩu nông sản chính là cách để Việt Nam nắm bắt cơ hội chiến lược này, chuyển từ lợi thế tự nhiên sang lợi thế cạnh tranh bền vững dựa trên tiêu chuẩn, truy xuất và độ ổn định.

2. Xuất Khẩu Nông Sản Mang Ngoại Tệ Về Nhanh – Trụ Đỡ Kinh Tế Vĩ Mô

So với nhiều ngành xuất khẩu khác, nông sản có đặc điểm:

Chu kỳ sản xuất ngắn
Nhu cầu tiêu dùng ổn định
Dòng tiền quay vòng nhanh theo mùa vụ

Theo các báo cáo tổng hợp, kim ngạch xuất khẩu nông sản của Việt Nam trong năm 2025 ước đạt hơn 70 tỷ USD, với nhiều nhóm hàng ghi nhận mức tăng trưởng giá trị rõ rệt, đặc biệt là cà phê và rau quả.

Xuất khẩu nông sản giúp:

Bổ sung nguồn ngoại tệ nhanh cho nền kinh tế
Góp phần cân bằng cán cân thương mại
Hỗ trợ ổn định tỷ giá trong giai đoạn biến động

Đây là lý do nông sản luôn được đặt ở vị trí ưu tiên trong điều hành kinh tế vĩ mô của Chính phủ.

Hội nghị bàn tròn về thiết lập chuỗi logistics nông lâm thuỷ sản xuất khẩu. Nguồn: baotintuc.vn

3. Xuất Khẩu Nông Sản Gắn Trực Tiếp Với An Sinh Xã Hội

Không giống nhiều ngành xuất khẩu tập trung ở khu công nghiệp, nông sản liên quan trực tiếp đến sinh kế của hàng chục triệu người:

Nông dân và hợp tác xã
Lao động sơ chế, đóng gói
Dịch vụ vận tải và logistics tại địa phương

Mỗi container nông sản xuất khẩu không chỉ mang giá trị thương mại, mà còn là thu nhập, việc làm và sự ổn định của cả một vùng sản xuất.

Khi xuất khẩu nông sản tăng trưởng tốt:

Thu nhập nông dân ổn định hơn
Làng quê có thêm việc làm
Áp lực di cư lao động giảm

Ưu tiên xuất khẩu nông sản vì thế cũng chính là ưu tiên ổn định xã hội và phát triển bền vững.

4. Nông Sản Là Động Lực Nâng Cấp Ngành Logistics Việt Nam

Nông sản – “bài kiểm tra” năng lực logistics

Nông sản là nhóm hàng có yêu cầu khắt khe nhất đối với logistics:

Nhạy cảm với thời gian vận chuyển
Yêu cầu kiểm soát nhiệt độ và độ ẩm
Dễ hư hỏng nếu chuỗi lạnh bị gián đoạn

Khi xuất khẩu nông sản tăng, toàn bộ hệ thống logistics buộc phải nâng cấp:

Kho lạnh phát triển tại vùng nguyên liệu và gần cảng
Container lạnh được đầu tư mạnh
Tuyến vận chuyển lạnh bằng đường biển và đường hàng không mở rộng

Nói cách khác, nông sản chính là động lực thúc đẩy logistics chất lượng cao tại Việt Nam.

Những rủi ro thường gặp nếu logistics không được kiểm soát tốt

Thực tế cho thấy không ít doanh nghiệp đã gặp tổn thất vì:

Đóng gói không phù hợp khiến hàng dập, đổi màu
Không kiểm soát nhiệt độ dẫn đến không đạt kiểm dịch
Không nắm quy định thị trường gây chậm thông quan
Không tính đủ chi phí logistics khiến lợi nhuận bị bào mòn

Xuất khẩu nông sản không chỉ là bán được hàng, mà là bán đúng cách và đúng chuỗi.

5. Doanh Nghiệp Xuất Khẩu Nông Sản Cần Chuẩn Bị Gì Để Đi Đường Dài?

Làm chủ vùng nguyên liệu và truy xuất nguồn gốc

Rõ vùng trồng, vùng nuôi
Có hồ sơ truy xuất, nhật ký sản xuất
Kiểm soát chất lượng ngay từ đầu

Chuẩn hóa đóng gói và xử lý sau thu hoạch

Đóng gói phù hợp từng loại nông sản
Kiểm soát độ thoáng, độ ẩm, chống va đập
Thử nghiệm thực tế theo từng tuyến vận chuyển

Kiểm soát chuỗi lạnh

Từ vườn đến điểm tập kết
Trước và sau khi đóng container
Trong thời gian chờ tàu hoặc chuyến bay

Chỉ cần một khâu đứt gãy chuỗi lạnh, toàn bộ lô hàng có thể mất giá trị.

Nắm chắc chứng từ và thủ tục xuất khẩu

Hóa đơn, packing list, vận đơn
Kiểm dịch, kiểm nghiệm theo từng thị trường
Nhãn mác, mô tả hàng hóa chính xác
Lựa chọn Incoterms phù hợp năng lực kiểm soát rủi ro

Tối ưu logistics và quản trị rủi ro

Chọn tuyến vận chuyển phù hợp vòng đời sản phẩm
Tính đầy đủ chi phí ẩn
Có phương án dự phòng khi lịch tàu thay đổi
Xây dựng điều khoản chất lượng, thanh toán và bảo hiểm rõ ràng

Kết Luận

Việc Chính phủ Việt Nam ưu tiên xuất khẩu nông sản hiện nay là một chiến lược dài hạn nhằm đảm bảo an ninh kinh tế, ổn định xã hội và nâng cao vị thế của Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Trong bối cảnh thế giới thiếu hụt lương thực, logistics toàn cầu biến động và tiêu chuẩn thị trường ngày càng cao, nông sản Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn để bứt phá.

Tuy nhiên, cơ hội chỉ thực sự chuyển hóa thành lợi nhuận bền vững khi doanh nghiệp hiểu sâu thị trường, kiểm soát tốt logistics, chi phí và rủi ro thương mại. Đặc biệt, đội ngũ sale xuất khẩu nông sản ngày nay không thể chỉ bán hàng theo kinh nghiệm, mà cần có tư duy chuỗi cung ứng, hiểu rõ logistics, Incoterms và cấu trúc chi phí để đưa nông sản Việt đi đường dài trên thị trường quốc tế.

Nếu bạn cần hỗ trợ về pháp lý hay các thủ tục hải quan trong xuất nhập khẩu và tránh những sai sót khi xuất khẩu hàng hóa, hãy liên hệ với Smart Link Logistics để được tư vấn và hỗ trợ nhanh chóng, hiệu quả. Chúng tôi tự hào là đơn vị với hơn 15 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực vận tải và sẽ đồng hành cùng bạn trong suốt hành trình.

Gọi vào hotline: 0902 964 982 để biết thêm thông tin chi tiết

Nếu bạn cần hỗ trợ về xuất nhập khẩu hàng hoá quốc tế thì có thể liên hệ team Smartlink Logistics chúng mình nhé, để được hướng dẫn tư vấn dịch vụ cũng như các thủ tục hải quan liên quan cần thiết.

SMART LINK: BEST SERVICE BEST YOU